INSTYTUT LITERATUROZNAWSTWA I JĘZYKOZNAWSTWA

Studia Filologiczne

Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach

ISSN 2300-5459 e-ISSN 2450-0380

 

Zaloguj

 

Autor Stanisław Uliasz
Tytuł Opowieść Jerzego Stempowskiego o „Kresach”. Rekonesans badawczy
Słowa kluczowe literatura polska XX wieku, narracje kresowe, Jerzy Stempowski, Ukraina, Kresy Wschodnie Polski
Strony 477-496
Pełny tekst
Tom 33

Streszczenie

Artykuł stanowi próbę analizy „pism o Ukrainie” Jerzego Stempowskiego w kontekście znaczących dyskursów kresowych. Autor Eseju berdyczowskiego sytuował się zdecydowanie poza typowym nurtem literatury, czyniącej z Kresów Wschodnich szaniec polskości, „oblężoną twierdzę”, konkretyzującą kliszę wyobrażeniową antemurale christianitatis albo upostaciowaną jako Księga cierni i chwały. U Stempowskiego nie ma też echa konwencjonalnej „pieśni o ziemi naszej”. W esejach o tematyce kresowo-ukraińskiej tworzył on wysublimowany mit w wymiarze moralnym, wierząc w realizację swego rodzaju idei Commonwealthu. Ponadto przeprowadzał demitologizację wielu przekonań Polaków o Kresach Wschodnich Polski, dołączając tym samym do grona pisarzy rewidujących narodowe stereotypy.